P/E là gì? Cách dùng P/E để định giá cổ phiếu
P/E là gì, công thức tính, P/E bao nhiêu là rẻ, vì sao phải so P/E với lịch sử 5 năm và với cùng ngành, 4 cái bẫy P/E thấp mà người mới hay mắc, kèm ví dụ thực tế.
P/E (Price to Earnings) là giá cổ phiếu chia cho lợi nhuận mỗi cổ phiếu (EPS). P/E cho biết nhà đầu tư đang trả bao nhiêu đồng cho mỗi 1 đồng lợi nhuận doanh nghiệp làm ra một năm. P/E 10 nghĩa là trả 10 đồng cho 1 đồng lợi nhuận.
Công thức
P/E = Giá cổ phiếu ÷ EPS 4 quý gần nhất
Ví dụ: giá 50.000 đồng, EPS 4 quý gần nhất 5.000 đồng → P/E = 10 lần.
P/E bao nhiêu là rẻ?
Không có con số chung. P/E 10 có thể là rẻ với ngành này nhưng đắt với ngành khác. Có 2 cách so sánh đúng:
- So với chính nó trong quá khứ: P/E hiện tại so với trung bình 5 năm của cổ phiếu đó.
- So với cùng ngành: ngân hàng so với ngân hàng, thép so với thép.
4 cái bẫy P/E thấp
Từ góc nhìn của người từng làm CFO, tôi thấy người mới hay mắc 4 bẫy sau:
- Lợi nhuận bất thường: doanh nghiệp bán tài sản, thoái vốn một lần làm EPS tăng vọt, P/E trông rất thấp nhưng năm sau lợi nhuận về lại bình thường.
- Lợi nhuận đang đi xuống: P/E tính trên lợi nhuận 4 quý đã qua; nếu lợi nhuận sắp giảm mạnh, P/E thật sẽ cao hơn nhiều.
- Ngành chu kỳ (thép, phân bón, vận tải…): P/E thấp nhất thường rơi đúng đỉnh chu kỳ, khi lợi nhuận cao nhất.
- Doanh nghiệp có vấn đề: nợ lớn, quản trị kém, thị trường đã "trừ điểm" nên P/E thấp kéo dài.
Dùng P/E thế nào cho đúng?
- Kết hợp P/E với xu hướng lợi nhuận: P/E thấp + lợi nhuận đang tăng bền vững mới hấp dẫn.
- Kết hợp với P/B và ROE, nhất là cổ phiếu ngân hàng, chứng khoán.
- Không dùng P/E cho doanh nghiệp đang lỗ (EPS âm thì P/E không có ý nghĩa).
Xem P/E hiện tại so với biên độ 5 năm của từng mã và từng ngành: Định giá cổ phiếu.
Hỏi đáp
P/E là gì?
P/E là giá cổ phiếu chia cho lợi nhuận mỗi cổ phiếu 4 quý gần nhất, cho biết nhà đầu tư trả bao nhiêu đồng cho 1 đồng lợi nhuận.
P/E bao nhiêu là tốt?
Không có con số chung. Hãy so P/E với trung bình 5 năm của chính cổ phiếu đó và với các doanh nghiệp cùng ngành.
P/E thấp có phải là rẻ không?
Chưa chắc. P/E thấp có thể do lợi nhuận bất thường, lợi nhuận sắp giảm, đang ở đỉnh chu kỳ ngành, hoặc doanh nghiệp có vấn đề.
Doanh nghiệp lỗ thì P/E thế nào?
EPS âm thì P/E không có ý nghĩa. Khi đó dùng chỉ số khác như P/B hoặc xem triển vọng phục hồi lợi nhuận.
Đọc tiếp: P/B là gì · EPS, ROE là gì
Nội dung đào tạo nhằm mục đích chia sẻ phương pháp, không phải khuyến nghị mua/bán chứng khoán cụ thể.